IT-visie op samenwerking

Uit ITforResearch bij Universiteit Utrecht

Samenwerking in dit hoofdstuk gaat over wie met wie samenwerkt, over transparantie, en over het maatschappelijk debat rond onderzoek: de “verantwoording” aan de maatschappij over de uitvoering van onderzoek (impact staat in het vorige hoofdstuk). Het raakt ook aan IT-visie op citizen science.

Het gaat over samenwerking tussen onderzoekers en ondersteuners, zowel binnen als buiten de UU, met het UMCU, met publieke instellingen en bedrijven, nationaal en internationaal. Samenwerking tussen decentrale en centrale UU-diensten. Dit is voor een groot deel een organisatieaspect en voor sommige aspecten bestaan richtlijnen, zoals de Nederlandse gedragscode wetenschappelijke integriteit en de UU-code Zorgvuldige en Integere Wetenschap.

Samenwerking met bedrijven kan soms complex zijn door aspecten rond intellectueel eigendom of octrooien, waardoor de openheid beperkt kan worden. Dit valt verder buiten de context van dit informatieplan.

Onderzoekers zien zichzelf steeds meer als zelfstandige professionals. Sommigen hebben naast een aanstelling aan de UU ook een aanstelling aan een andere universiteit of bedrijf, of hebben zelf een bedrijf. Dat betekent dat hun arbeidsrelatie met de UU anders is, en dat ze te maken kunnen krijgen met gebruiken bij hun verschillende werkgevers die niet op één lijn liggen of met elkaar in tegenspraak kunnen zijn. Daar ligt natuurlijk een verantwoordelijkheid bij de betreffende onderzoeker. Tegelijk kan de UU haar best doen om deze onderzoekers zo goed mogelijk te ondersteunen. Want hierdoor kan de bijdrage aan het UU-onderzoek vanzelf een bredere, multidisciplinaire en maatschappelijke insteek krijgen.

Hieronder beperken we ons tot hoe we samenwerking en transparantie met behulp van IT kunnen ondersteunen.

Huidige IT-situatie[bewerken]

Bijna alle UU-onderzoekers werken nationaal of internationaal samen met andere onderzoekers en ondersteuners, bijv. in EU-projecten. De VSNU werkt aan een Nederlandse gedragscode wetenschappelijke integriteit met alle Nederlandse wetenschappelijke partijen.

Er bestaat een aantal IT-faciliteiten om samenwerking makkelijker te maken, maar er zijn weinig geïntegreerde faciliteiten. Bij gebruik daarvan is het niet altijd makkelijk of mogelijk om toegang te geven aan niet-UU-medewerkers, zoals aan het brede publiek.

Met Yoda, de UU-brede datamanagementoplossing, kunnen onderzoekers geholpen worden om transparant met hun data om te gaan. Er is meer onderzoek nodig naar het ondersteunen van transparantie met IT-tools.

Trends en principes, uitgewerkt in UU-doelen, -ambities en -acties[bewerken]

Rond samenwerking zijn de volgende trends en principes te herkennen: